Yeni bir web sitesi genellikle heyecanla yayına alınır. Tasarım yenilenmiş, içerik toparlanmış, sayfalar hızlanmıştır. Birkaç hafta sonra biri fark eder: Arama motorundan gelen ziyaretçi azalmış, eskiden ilk sayfada çıkan ürün sayfası artık bulunmuyor, müşterilerin kaydettiği bağlantılar hata veriyor. Sebep neredeyse her zaman aynıdır: Adresler değişmiş ama eski adresler yenilerine bağlanmamıştır. Bu yazıda sitenizi yenilerken yıllar içinde kazandığınız arama görünürlüğünü nasıl koruyacağınızı, Google Search Central’ın site taşıma ve yönlendirme belgelerindeki önerilere dayanarak adım adım anlatıyoruz. Web projelerimizi web tasarım ve yazılım sayfamızda bulabilirsiniz.
Neden görünürlük kaybolur?
Arama motoru sitenizi adresler üzerinden tanır. “/urunler.php?id=12” adresi yıllar içinde bağlantı almış, belirli aramalarda üst sıralara yerleşmiştir. Yeni sitede aynı ürün “/urunler/paslanmaz-vana” adresine taşındığında arama motoru bu ikisinin aynı sayfa olduğunu kendiliğinden bilemez. Eski adres 404 hatası verir, yeni adres ise sıfırdan başlar.
Kalıcı yönlendirme bu bağı kurar. Eski adrese gelen ziyaretçi ve arama motoru otomatik olarak yeni adrese gönderilir; arama motoru da yeni adresi asıl adres olarak benimser.
Hangi yönlendirme türü?
Google’ın belgelerine göre yönlendirme türleri arama sonuçlarında farklı sonuç doğurur:
| Tür | Google nasıl yorumlar? | Ne zaman kullanılır? |
|---|---|---|
| 301 ve 308 (kalıcı) | Yönlendirmeyi izler ve hedefin asıl (kanonik) adres olması gerektiğine dair bir sinyal olarak kullanır. | Site yenileme ve kalıcı adres değişiklikleri |
| 302, 303 ve 307 (geçici) | Yönlendirmeyi izler ama hedefi asıl adres olarak kabul etmek için sinyal saymaz. | Kısa süreli bakım ya da kampanya yönlendirmeleri |
| Anında meta refresh | Kalıcı yönlendirme gibi değerlendirilir. | Sunucu tarafında yönlendirme yapılamıyorsa |
| JavaScript yönlendirmesi | Sayfa işlenemezse yönlendirme görülmeyebilir. | Yalnızca son çare olarak |
Site yenilemesinde kullanmanız gereken, sunucu tarafında yapılan kalıcı yönlendirmedir; pratikte çoğunlukla 301.
Yayından önce: adres eşleme tablosu
Yönlendirmelerin kalitesi, eski ve yeni adresleri eşleyen tablonun kalitesi kadardır. Bu tablo yayından haftalar önce hazırlanmalıdır.
- Eski adresleri toplayın. Mevcut site haritası, içerik yönetim sisteminin sayfa listesi, sunucu kayıtları, Google Search Console’daki sayfa raporları ve web analitiği birlikte kullanılır. En çok ziyaret alan ve en çok bağlantı alan adreslerden başlayın. Görseller ve PDF’ler gibi dosyaların adresleri de listeye girer.
- Her eski adrese bir hedef belirleyin. Eşleme bire bir olmalı: eski ürün sayfası yeni ürün sayfasına, eski blog yazısı yeni blog yazısına.
- Birleştirilen içeriği doğru yönlendirin. Birkaç eski sayfa tek bir yeni sayfada toplandıysa, eski adreslerin hepsini o yeni sayfaya yönlendirmek uygundur.
- Kaldırılan içeriği açıkça kaldırın. Karşılığı olmayan sayfalar 404 ya da 410 kodu döndürmelidir.
Örnek bir eşleme tablosu şöyle görünür:
| Eski adres | Yeni adres | İşlem |
|---|---|---|
| /hakkimizda.html | /kurumsal/hakkimizda | 301 |
| /urunler.php?id=12 | /urunler/paslanmaz-vana | 301 |
| /haberler/2019-fuar | /blog/fuar-2019 | 301 |
| /kampanya-2018 | Karşılığı yok | 410 |
En sık yapılan hatalar
- Her şeyi ana sayfaya yönlendirmek. Google, çok sayıda eski adresin ana sayfa gibi alakasız tek bir hedefe yönlendirilmemesini açıkça önerir; bu kullanıcıyı şaşırtır ve “soft 404” olarak değerlendirilebilir.
- Yönlendirme zinciri kurmak. Eski adres ara bir adrese, o da yeni adrese gidiyorsa zincir oluşur. Googlebot bir zincirde en fazla 10 adıma kadar takip edebilir; yine de her eski adresi doğrudan son hedefe yönlendirin. Zincirler genellikle ikinci ya da üçüncü yenilemede, önceki yönlendirmeler güncellenmediği için oluşur.
- Geçici yönlendirme kullanmak. Varsayılan ayarlarla 302 üreten bir eklenti ya da sunucu kuralı, kalıcı taşımayı arama motoruna geçici gibi gösterir.
- Yönlendirmeleri erken kaldırmak. Google, yönlendirmelerin mümkün olduğunca uzun, genellikle en az bir yıl tutulmasını önerir.
- Geliştirme ortamından kalan engelleri unutmak. Test sitesinde arama motorlarını engellemek için eklenen noindex etiketleri ya da robots.txt kuralları canlıya taşınırsa site aramadan kaybolabilir.
Yayın günü kontrol listesi
- Tüm yönlendirmeler sunucu tarafında, 301 koduyla çalışıyor; eşleme tablosundan örnek adresler tek tek denendi.
- Her yeni sayfada kendisini gösteren bir kanonik (rel="canonical") etiketi var.
- Yeni sayfalarda noindex kalmadı; robots.txt yeni siteye göre güncellendi.
- Site içi bağlantılar doğrudan yeni adreslere işaret ediyor, yönlendirme üzerinden geçmiyor.
- Yeni adresleri içeren site haritası hazırlandı ve Search Console’a gönderildi.
- Çok dilli sitelerde hreflang işaretlemeleri yeni adreslere güncellendi.
- Başlık (title) ve açıklama (meta description) alanları eski sitedeki iyi performans gösteren sayfalarda korundu ya da iyileştirildi.
- Web analitiği ve Search Console doğrulaması yeni sitede çalışıyor.
Alan adınız da değişiyorsa (örneğin eski bir alan adından yenisine geçiş), Google Search Console’daki adres değişikliği aracını kullanın. Google bu aracın yalnızca bir alan adından ya da alt alan adından diğerine geçişte gerektiğini, HTTP’den HTTPS’e geçiş veya aynı alan adında yol değişikliği için gerekmediğini belirtir. Sunucu da değişiyorsa, Google’ın barındırma taşıma belgesinde önerdiği gibi, DNS kayıtlarının TTL değerini taşımadan en az bir hafta önce düşürmek geçişi hızlandırır.
Yayından sonra: ilk haftalar
Google’a göre taşıma sırasında aramadaki görünürlüğün geçici olarak dalgalanması normaldir. Orta büyüklükteki sitelerde Google’ın eski adresler yerine yenilerini göstermeye başlaması birkaç hafta ya da daha uzun sürebilir. Bu sürede şunları izleyin:
- Search Console’daki sayfa dizine ekleme raporunda yeni adreslerin dizine girişi ve beklenmeyen hatalar
- Arama performansı raporunda yeni adreslerin gösterim almaya başlaması
- Sunucu kayıtlarında 404 veren adresler: eşleme tablosunda unutulan sayfalar genellikle burada ortaya çıkar
- Web analitiğinde eski ve yeni sayfaların trafik dengesi
Search Console, eski adresleri içeren site haritası için yönlendirme uyarıları gösterebilir. Google bunun normal olduğunu ve bu uyarıların göz ardı edilebileceğini belirtir. Başka sitelerden aldığınız önemli bağlantıların sahiplerine ulaşıp bağlantıyı yeni adresle güncellemelerini istemek de faydalıdır.
Unna ile site yenileme
Unna olarak web projelerinde arama görünürlüğünü tasarımın bir parçası sayarız. Önce mevcut sitenizin adreslerini, en çok ziyaret alan sayfalarını ve arama performansını birlikte inceleriz. Yeni site haritasını tasarlarken eşleme tablosunu da hazırlar, yayından önce yönlendirmeleri test ortamında deneriz. Yayından sonra Search Console ve sunucu kayıtlarını takip eder, unutulan adresleri tamamlarız. Sitenizi veri merkezi altyapısında barındırabilir, sunucusunu sunucu yönetimi hizmetimizle yönetebilir, taşımadan önce eski sitenin tam bir kopyasını yedekleme altyapımızda saklayabiliriz. Alan adınızın e-posta tarafı da etkileniyorsa kurumsal e-posta ayarlarınızı aynı planın içinde ele alırız. Yeni bir site projesi ya da mevcut bir taşımanın kontrolü için web tasarım ve yazılım sayfamıza göz atabilir, bize yazabilirsiniz.
